Het Geheim van Hardlopen

How to get faster and fitter!

20130929 09 1e boek Gerard Nijboer NK 10 km Singelloop Utrecht (2)
Uitreiking eerste boek aan Gerard Nijboer

De invloed van de afstand

Column ProRun 28 september 2013

De invloed van de afstand

We weten allemaal dat we bij een marathon langzamer lopen dan bij een 5 km wedstrijd, maar hoe zit dat eigenlijk? Hoeveel langzamer gaan we als de afstand toeneemt?

De relatie tussen snelheid en afstand is voor het eerst onderzocht door Pete Riegel. Hij was een werktuigbouwkundig ingenieur en marathonloper en, zoals hij het zelf formuleerde, gek op getallen. Hij vergeleek al in 1977 zijn eigen tijden op alle afstanden met de tijden van de toenmalige wereldrecords en hij kwam tot de ontdekking dat de snelheid logaritmisch afnam als functie van de afstand en dat deze relatie hetzelfde was bij zijn eigen tijden en bij de wereldrecords!

Hoe werkt dat precies?

De formule van Pete Riegel is eenvoudig en luidt:

T2/T1= (d2/d1)1,07

 Hierbij staat d voor de afstand en T voor de benodigde tijd. De formule zegt dus heel eenvoudig dat als de afstand 2 keer zo groot wordt, de benodigde tijd met een factor 2 1,07 = 2,0994 toeneemt. In feite neemt daarmee de snelheid dus met een factor 2,0994/2= 1,0497 af (circa 5%).

De formule van Pete Riegel is zeer krachtig en vormt de basis voor vele hardloopcalculators. In de artikelen van Pete Riegel en de overige literatuur is er enige discussie geweest over de grootte van de factor 1,07. Soms wordt ook 1,06 of 1,08 genoemd. Zoals we in een latere column zullen zien, gelden deze waarden echter alleen in bijzondere gevallen en is 1,07 in normale gevallen de juiste factor.

 

In de onderstaande figuur is met  behulp van de formule van Riegel het verloop van de km-tijden over afstanden van 1500 meter tot en met de marathon weergegeven voor drie verschillende lopers (met marathontijden van resp. 2,5 uur, 3 uur en 3,5 uur). We zien heel duidelijk het gelijkmatige verval van alle drie de lopers naarmate de afstand toeneemt.

column prorun afstand

Wat is je snelheid als functie van de afstand?

We kunnen de formule van Pete Riegel ook heel goed gebruiken om een handige tabel te maken van de relatieve snelheid op de verschillende afstanden.

prorun afstand 2

 

Als je bijvoorbeeld weet wat je snelheid op de 10 km is en je wilt voorspellen  wat je snelheid op de marathon kan zijn, dan is het antwoord dus 83,1/91,9 = 90,4% van je snelheid op de 10 km.

In de tabel hebben we de snelheid op de 3000 meter gelijk gesteld aan 100 %. Uit de literatuur is namelijk bekend dat goed getrainde lopers een 3000 meter precies kunnen lopen op 100 % van hun VO2 max. Bij langere afstanden wordt de snelheid lager (zoals de tabel weergeeft). Bij kortere afstanden wordt de snelheid  groter dan 100% van de snelheid op de 3000 meter. Dit lijkt vreemd omdat bij de 3000 meter al 100 % van de VO2 max benut wordt, maar dit kan verklaard worden omdat op de kortere afstanden extra energie wordt geleverd door het anaerobe systeem. Dit merken je spieren overigens in de vorm van verzuring. Zoals we in een latere column zullen zien, kunnen we de VO2 max uitrekenen uit de loopsnelheid over 3000 meter (en met behulp van de bovenstaande tabel zelfs uit de snelheid bij een willekeurige afstand). We kunnen de tabel daarmee ook meteen gebruiken om te zien welk percentage van de VO2 max we halen bij de verschillende afstanden. Zo zien we dat je bij de marathon een tempo kunt lopen dat overeenkomt met 83,1% van het tempo bij de VO2 max.

Voorbeeld Marathon Man

We gaan dit illustreren aan de hand van een hypothetisch voorbeeld, die we zullen aanduiden als ‘Marathon Man’. We hebben deze Marathon Man gedefinieerd als een man (sorry dames) van 35 jaar met een gewicht van 70 kg en een marathontijd van 3 uur 30 minuten. In de tabel zien we de voorspelde resultaten van Marathon Man op de andere afstanden. In latere columns zullen we zien hoeveel sneller of langzamer hij loopt als de omstandigheden veranderen.

Je kunt het effect van de afstand op je eigen tijden berekenen met de calculator van www.hetgeheimvanhardlopen.nl.

Hans van Dijk en Ron van Megen

www.hetgeheimvanhardlopen.nl

 

 

The following two tabs change content below.
Hans van Dijk
Hans van Dijk (1954) is emeritus hoogleraar aan de TU Delft en levenslang hardloper. Hij ontwikkelde modellen waarmee de hardlooptijd nauwkeurig voorspeld kan worden.
Hans van Dijk

Laatste berichten van Hans van Dijk (toon alles)

Reacties zijn afgesloten.